Việt Nam chính thức vận hành hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản

Chiều 30-6, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức lễ công bố hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản Việt Nam chính thức hoạt động sau thời gian thí điểm trái sầu riêng. Phải tiến tới bắt buộc áp dụng truy xuất nguồn gốc Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh việc chính thực vận hành hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản là bước tiến rất quan trọng trong chuyển đổi số của ngành nông nghiệp và môi trường, nhằm minh bạch hóa toàn bộ chuỗi sản xuất nông nghiệp, truy xuất được nguồn gốc nông sản, từ đó nâng cao chất lượng, giữ uy tín, nâng cao giá trị nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Theo Phó Thủ tướng, hiện nay, truy xuất nguồn gốc không còn là yêu cầu riêng đối với một số mặt hàng hay một số thị trường xuất khẩu mà trở thành xu thế tất yếu trong quản lý chất lượng, minh bạch thông tin và bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. "Ngành nông nghiệp muốn phát triển bền vững thì buộc phải xây dựng thương hiệu và làm tốt truy xuất nguồn gốc, từ đó chinh phục được thị trường xuất khẩu khó tính" - Phó thủ tướng nói.

Đánh giá cao việc ngành nông nghiệp đã có một số mặt hàng nông sản có thương hiệu, uy tín rất tốt trên thị trường song Phó Thủ tướng cũng lưu sản phẩm nông lâm thủy sản nước ta hiện nay quy mô còn nhỏ lẻ, phân tán, số lượng hộ nhỏ lẻ rất lớn với hơn 9 triệu hộ nông dân. Đây là thách thức trong việc minh bạch hóa sản xuất, tiêu thụ nông sản, nhất là việc truy xuất nguồn gốc.

Do đó, Phó Thủ tướng yêu cầu việc triển khai trong thời gian tới phải có trọng tâm, trọng điểm và bảo đảm tính hiệu quả, khả thi, làm sao để hàng hóa của nông dân sản xuất ra có thể dễ dàng làm truy xuất nguồn gốc. Trước mắt, Phó Thủ tướng yêu cầu cần sớm triển khai truy xuất các mặt hàng nông sản chủ lực, sản lượng lớn, giá trị kinh tế phục vụ cho tiêu dùng trong nước và xuất khẩu, đặc biệt là các thị trường xuất khẩu trọng điểm như Trung Quốc, EU, Mỹ,… Trên cơ sở đó, ngành nông nghiệp tiếp tục hoàn thiện cơ chế, tiêu chuẩn, hạ tầng dữ liệu để hệ thống truy xuất nguồn gốc từng bước mở rộng ra các nhóm sản phẩm có yêu cầu quản lý cao, có nguy cơ mất an toàn thực phẩm hoặc phải đáp ứng quy định của các thị trường.

Nhất trí với kiến nghị của đại biểu tham luận, Phó Thủ tướng nhấn mạnh phải tiến tới phải quy định bắt buộc truy xuất nguồn gốc để minh bạch quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Bộ Công an, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các địa phương cần tăng cường phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường để chuẩn hóa và hoàn thiện cơ chế liên thông, chia sẻ, xác thực thông tin dữ liệu.

Đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã, nông dân tham gia vào hệ thống, coi truy xuất nguồn gốc là công cụ để kiểm soát, nâng cao chất lượng, giá trị và sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam nhưng không phải là một thủ tục hành chính phát sinh thêm. Do vậy, cần phải hướng dẫn, tiếp cận đơn giản, hiệu quả phù hợp với tập quán, thói quen, kinh nghiệm canh tác của nông dân.

Đã tích hợp thông tin, dữ liệu truy xuất nguồn 18.500 sản phẩm nông sản Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản Việt Nam được xây dựng gồm 3 hợp phần chính là hợp phần dành cho người dân truy xuất (https://txng.mae.gov.vn hoặc tại https://mae.txng.gov.vn), hợp phần quản trị (phục vụ cơ quan quản lý, doanh nghiệp, các chủ thể tham gia chuỗi) và ứng dụng cài đặt trên điện thoại di động, thiết bị thông minh.

Theo kết quả kiểm thử, hệ thống có khả năng đáp ứng khoảng 1.000 lượt tra cứu/giây, 30.000 người quét tem truy xuất đồng thời, trên 85 triệu lượt quét tem truy xuất mỗi ngày và khoảng 50 bản tin dữ liệu dung lượng 2 MB/giây. Đây là cơ sở kỹ thuật quan trọng để hệ thống có thể mở rộng khi triển khai trên phạm vi toàn quốc. Đến nay, hệ thống đã tích hợp thông tin, dữ liệu truy xuất nguồn gốc của trên 18.500 sản phẩm, thuộc 181 nhóm sản phẩm của 170 doanh nghiệp tại 24/34 tỉnh, thành phố.

Về phía đơn vị đồng hành và trực tiếp triển khai Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản, ông Tô Nguyễn Thành, đại diện Công ty Netacom cho biết hệ thống đáp ứng yêu cầu triển khai ở quy mô quốc gia và quốc tế. Hệ thống có khả năng kết nối hơn 500.000 đơn vị cung cấp giải pháp truy xuất nguồn gốc; phục vụ khoảng 200.000 doanh nghiệp sản xuất, chế biến và khoảng 9 triệu hộ nông dân, hợp tác xã và đáp ứng nhu cầu lưu trữ khoảng 1,5 tỉ sản phẩm phát sinh mỗi năm.

Đồng thời, hệ thống có khả năng xử lý khoảng 7,7 tỉ lượt quét truy xuất mỗi năm.