Điều gì khiến lạm phát tại Iran tăng vọt lên gần 90%?

Điều gì khiến lạm phát tại Iran tăng vọt lên gần 90%? (Dân trí) - Lạm phát của Iran đã tăng mạnh lên mức gần 90%, khiến giá thực phẩm leo thang chóng mặt và khủng hoảng chi phí sinh hoạt ngày càng nghiêm trọng. Lạm phát của Iran tiếp tục tăng mạnh trong tháng 6 khi những tác động từ chiến sự tại Trung Đông và sức ép từ các lệnh trừng phạt kéo dài khiến giá cả hàng hóa thiết yếu đồng loạt biến động mạnh.

Mới đây, Trung tâm Thống kê của Iran cho biết trong tháng 6, lạm phát nước này lên tới 88,6% so với cùng kỳ năm ngoái, chủ yếu do chiến sự tại Trung Đông. Hồi tháng 2, khi chiến sự chưa bùng phát, số liệu này chỉ là 68%. Trong giai đoạn 22/5-21/6, theo cách thống kê tại Iran, giá thực phẩm đã tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái. Áp lực lớn nhất đến từ nhóm lương thực, thực phẩm khi giá tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong đó, giá bánh mì và các loại ngũ cốc tăng 139%; sữa, phô mai và trứng tăng 152%; còn thịt đỏ và thịt gia cầm tăng tới 178%. Dầu thô được coi là huyết mạch của nền kinh tế này, đóng góp lớn cho ngân sách và dự trữ ngoại hối. Dù vậy, sản lượng khai thác bị hạn chế do nhiều năm chịu lệnh trừng phạt quốc tế và không được đầu tư đúng mức.

Diễn biến này càng khoét sâu cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt tại Iran - nền kinh tế vốn nhiều năm chìm trong vòng xoáy lạm phát cao và đồng nội tệ Rial mất giá vì các lệnh trừng phạt quốc tế. Sức mua của người dân nước này vì thế tiếp tục suy giảm mạnh, trong bối cảnh thu nhập không theo kịp tốc độ tăng giá của các mặt hàng thiết yếu.

Theo DW, những thiệt hại do chiến sự gây ra đang tạo thêm áp lực lớn lên nền kinh tế. Ước tính sơ bộ của Chính phủ Iran cho thấy xung đột đã khiến nước này thiệt hại khoảng 229 tỷ euro. Bộ trưởng Kinh tế và Tài chính Iran Seyed Ali Madanizedah cho biết chính phủ buộc phải vay một lượng tiền lớn để duy trì hoạt động tài khóa. Việc mở rộng vay nợ và bơm thêm tiền vào nền kinh tế được dự báo sẽ tiếp tục đẩy lạm phát lên cao trong những tháng tới.

Triển vọng kinh tế của Iran cũng đang trở nên u ám hơn. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) dự báo lạm phát trung bình cả năm 2026 của nước này sẽ ở mức khoảng 69%, cao nhất kể từ năm 1979. Đồng thời, GDP của Iran có thể giảm 6,1% trong năm nay, phản ánh những tổn thất nặng nề từ chiến sự và các lệnh trừng phạt kéo dài.